Matyu 12

1 Mowi kor ou ui ei kÊn, Jisas kÊn elim nga kitip kÊni wu mbÊ kÊn, wit pana kuta tetÊm ei nga, rÊk ting nombuⱡa mam ila purung. Jisas elim nga kitip kÊni wu ni kÊⱡ, kump kun ndi kolk, wit ropa pitim nimbÊ nga mong mat, oldÊk kont norung. 2 I etÊng uⱡ ni, Perisi wu mat ndi kandÊk, Jisas kundÊk nÊk mel, “Kana! Nim nga kitip kÊni wu kÊⱡ ndi, Moses nga mi ik ei, rok puⱡa rok, mowi kor ui ila, iti nÊtÊi nÊtÊm. Wote, uⱡ kÊⱡ enmin ei ka!” nÊtÊng. 3 Wote Jisas ndi, nimba mel, “Buk Wingti ila, Depit kÊn elim nga wu mbÊ kÊn, kump kun kurung ei kÊn, namba uⱡ ti etÊng ei, enim kÊmp rok pÊtmin, muna mon? 4 Elim Got nga manga ila murÊk mba, Got kÊn angge nÊk, bret ngorung mbÊ, tÊpa elim numba, elim nga wu kunda purung mbÊ, bret mat nguⱡnga norung. Angge bret mbÊ, Moses nga mi ik ei ndi, nimba mel, ‘Wu pris kÊⱡ mint neing,’ nÊtÊm. 5 Ei kupa, enim Moses nga mi ik ei, kÊmp rok kandÊrmin ei? Mowi kor ei kÊn, kongun mon nÊtÊm. Ei nga wote, wu pris kÊⱡ ndi, mowi kor ei kÊn, Got nga manga wingti ila murÊk puk, Got kÊn rÊng kalk tindiⱡim mundÊk etÊng. Ei wote, ⱡawa iti natÊtmin. 6 PÊnmÊn ye! Mel ti ya omba morum ei ndi, manga wingti nga ronduⱡ mbÊ, akpa tÊpa oⱡa ndupa morum. 7 Got nga ik mong ti, painui wu mbÊ ndi, rorung ei ndi nimba mel, ‘Wamp kont kul uⱡ ei, na numan ngor, omba kng rÊng mbÊ kapⱡa tÊndÊtÊm mundi uⱡ ei, na numan ngui nganggÊr.’ Ik ei nga puⱡ ei, enim pilingina ndam, ya wu nit muⱡi nÊmbÊⱡi kÊⱡ ik, ngui nganggÊⱡina. 8 Na MuⱡÊl Wu Kupa ei, mowi kor ei nga Nuim ei,” nitim. 9 Jisas ik nimba, murum kona ni wak ropa, mba manga wingti kel tila, murÊk purum ila, wu ti ki orunga, kuⱡpa kel etÊm wu ti murum. Manga ila wamp mat, Jisas uⱡ ⱡawa mat enim, Jisas kÊn nimbun ndil ndil poⱡÊp nÊmin nÊk pilik morung nimbÊ ndi, Jisas waldÊk nÊk mel, “Mowi kor ei kÊn, wamp etpa ti uⱡ ei, Moses nga mi ik ei ndi, mon nÊtÊm uⱡ ei etmin ei, kapⱡa muna mon?” nÊtÊng. 11 Jisas ndi, punt ropa nimba mel, “Akup enim mormun wamp kÊⱡ nga, kng sipsip tenda ti mowi kor ei kÊn, mba kut tila mana pum ndam, enim nambuⱡ ti iting? Kng puⱡ wu ei ndi, kelpa oⱡa ti natÊmba ye? Ei mon, kng ei oⱡa tÊmba mint. 12 Ei kÊn, enim wamp mbÊ, kng sipsip na mel nÊrnga mbÊ mel mon! Enim wamp mel imp ei nga, wamp ti mowi kor ei kÊn, wamp ti tÊpa rapÊndÊm ndam, kapⱡa etmba,” nitim. 13 I nimba kÊn, ki kuⱡpa kel itim wu ni kundpa nimba mel, “Nim nga ki ei, tÊkÊn ron ndui!” nitim. Nilinga, ki ni ron nduⱡnga, tÊngÊnda mint ki ni, omba kai itim. 14 Perisi wu ni kÊⱡ, Jisas itim uⱡ ni kandÊk, popÊⱡ kolk int puk, kanggÊp ambulk, Jisas rop kundmin, nÊtÊng. 15 Jisas elim ruimin nÊtÊng ik ni pilpa, kona ei wak ropa, kona elpa ronggÊt ku purum. Wamp minal ndi, purum ni mel, akil tek pep rok orung. Wote, rÊk ting mbila, kui peng itim wamp mat orung nimbÊ, etpa kai mundrum. 16 Wamp etpa kai itim nimbÊ kundpa, int puk, na enim nga endÊnt uⱡ mbÊ wamp mat kundÊk, ‘Ni nÊnÊi! nitim. 17 I itim uⱡ kÊⱡ ndi, unt painui wu Aisaiya ndi, ik ti pai numba nitim ik ei, omba kupa itim, 18 “Ya wu ei, na kandÊp mbi ndup, tÊp mundÊr kongun wu ei, wu na numan ngor ei, wote na nga numan ei ndi, numan minal ngor ku. Na nga Muⱡnga ei, tÊp mundamba omba, wu ei kÊn moⱡmba, na nga wamp kÊmp timp uⱡ ei, muⱡ uⱡ wamp mormun mbÊ kÊn, kundpa nÊndpa kapⱡa endÊmba. 19 Wote, nombuⱡa mam ÊldÊ mbila, elim nga kÊng orunga, mepa oⱡa mba el ik nimba, ik mura etpa iti natÊmba. 20 El elim ndi, wamp wening em mbÊ kÊn, raka raka nimba uⱡ mbÊ etmba. El elim ndi, wamp wening eng mbÊ kÊn, uⱡ kai etÊk tÊk, rÊpÊndeing ei mel tÊpa ora ndumba. Uⱡ mbÊ, etpa mint pangga, Got nga pÊtÊm uⱡ kÊⱡ pilik, kapⱡa ending ei kÊn, uⱡ kit mbÊ, el etpa int pendÊmba. 21 Wu ei ndi, enim muⱡ uⱡ ila wamp mbÊ, etpa tÊmba nÊk, nokundÊk muⱡeing,” nitim. 22 Ei kÊn wamp mat ndi, kur kit ei ndi, wu ti nga rukÊr orunga moⱡpa, wu ei nga mong ei, kit etpa, keta mum petÊm wu ni, mek Jisas murum ila orung. Wu ni, Jisas ndi, etpa tilinga wu ei nga mong na, keta na mbÊ piral nilinga, ik nimba kona kandpa itim. 23 Wamp minal morung nimbÊ, Jisas uⱡ itim ei kandÊk, min ngÊn mundÊk, “Wu ei Depit nga kangÊm ei muna?” nÊk waldÊtÊng. 24 Perisi wu ni kÊⱡ wamp mbÊ nga, waldÊtÊng ik ni pilik, punt rok nÊk mel “Kur kit mbÊ nga nuim Biyelsipul ndi, wu ei ronduⱡ nguⱡnga, ronduⱡ mondpa, kur kit ei tÊpa ekit ndonÊm,” nÊtÊng. 25 Perisi wu kÊⱡ, i nÊk pilik etÊng ik nimbÊ, Jisas tÊpa mendpa ei mel nitim, “Wu rÊⱡaip tenda ti, rÊk ila palk, orung orung etkÊⱡ, el int yant enggil ndam, molk roⱡ pi nÊpÊnggil. Wote, kona peng ti muna, wamp mbo tenda kat kep, rÊk ila palk, orung orung etÊk, el eng ndam, kona peng muna, wamp mbo tenda kÊⱡ molk, roⱡ pi nÊpÊng! 26 Ei mel ku, akup Seitan nga kona mumuk ila wu rÊⱡaip mbÊ, geka nangga, el rÊk eng ndam, Seitan elim nga rÊⱡaip mbÊ namba etÊk, ronduⱡ mundÊk muⱡing? 27 Enim na kur kit mbÊ nga nuim Biyelsipul ei ndi, na ronduⱡ nguⱡnga, kur kit mbÊ, tÊp mundunt ninmin. Akup enim kÊn, pep rormÊn wamp mbÊ nam ndi, ronduⱡ nguⱡnga, kur kit mbÊ tÊk mundÊnmÊn? I ninmin ik ei ndi, enim kÊn pep rok ormÊn wamp mbÊ ndi, kur kit tÊk mundÊnmÊn uⱡ ei ndi, ora ndupa, enim ⱡawa enmin. 28 Wote, na kur kit tÊp mondunt uⱡ ei, Got nga Muⱡnga ei ndi, ronduⱡ nguⱡnga int ndam, ya ila ekpi mendpÊⱡ ora ndupa, Got nga tÊpa mumuk rui uⱡ ei, enim kÊn omba morum. 29 “Wamp nam ti ndi, wu mong kundi ti nga mel mbÊ, namba etÊk, manga ambulk kÊndÊp ting. TÊmba ndam, wu ei kapⱡa ambuⱡpa, kan ngumba, akil tepa mel mbÊ tÊmba. 30 “Na kÊn, rÊmp nanim ti ndi, na tÊpa rei ndupa, na nga wamp mbÊ, tÊpa rapundpa, tÊpa kÊkÊp iti natÊm ti ndi, ropa mboⱡ mbaⱡ etÊm. 31 Ei kÊn, enim kundÊp nÊnt, wamp mbÊ nga wei uⱡ menÊpi na, ik kit Got kÊn, muna wamp ti kÊn, nÊng ndam, Got ndi, uⱡ nit mbÊ, wak romba. Wote, wamp nam ti ndi, Muⱡnga Wingti ei kÊn, ik kit minÊpi mat nimba, em ndam, wamp ei nga uⱡ nit mbÊ, Got ndi, wak rui narÊmba. 32 Omba, wamp nam ti ndi, MuⱡÊl Wu Kupa ei kÊn, ik kit mat nim ndam, wamp ei nga nit ei, Got ndi, wak romba. Wote, wamp nam ti ndi, Muⱡnga Wingti ei kÊn, ik kit mat nimba em ndam, nit mbÊ akup kep, wote kep, Got ndi, wak rui narÊmba. 33 “Nde kit ei ndi, mong kit mbÊ rorum. Nde kai ei ndi, mong kai mbÊ rorum. Nde kit muna, kai ei mong rorum. Ei kÊn, kandÊp kun etmin. 34 Enim kimbuⱡa mbÊ ye! Enim uⱡ kit mbÊ etmin. Ei nga wote, ik kai mbÊ etÊk, ning mel nant? Wamp numan ila peka ropa petÊm uⱡ mbÊ, keta ila ekit orum. 35 Wamp kai ei ndi, numan kai mbÊ pendÊtÊm. Ei mel ku, ik kai mbÊ nÊtÊm. Wamp kit ei ndi, numan kit mbÊ pendÊtÊm. Ei mel ku, ik kit mbÊ nÊtÊm. 36 PÊnmÊn an! Wamp kit kai raⱡ kÊmp tÊm Ui Ou ei kÊn, wamp mbÊ ndi, elpa elpa ik kurpa karpa nÊk mek andinmin mbÊ mel, wote Got kundÊk ning. 37 Nim tÊpa mong ngumba muna, tÊpa kun mundÊmba ei, nim nga nÊtÊn ik kÊⱡ ndi, nimba kÊmp tÊmba,” nitim. 38 Ei kÊn, mi ik mbo wu mat kÊn, Perisi wu mat kÊn ok, Jisas waldÊk, “Ik mbo wu ye! Nim uⱡ rÊpndi ti itana kÊnmÊn ka!” nÊtÊng. 39 Ni kÊn, Jisas ndi, nimba mel, “Enim akup kalk tÊnmin wamp mbÊ, meka rok kelik, Got nga ik tÊk rui nduk enmin. Enim na uⱡ rÊpndi ti itamba kÊnmÊn ninmin ei? Ei mon! Na uⱡ rÊpndi ti itamba, kÊning ei, unt kor nga painui wu Jona kÊn, itim uⱡ kandrung ei mel ku. 40 Jona ant raldika rumbÊⱡ raldika oma mam ei nga, oⱡ rukÊr ila pitim ei mel, MuⱡÊl Wu Kupa ei, mana urum mÊi min mana orunga piyangga, ant raldika rumbÊⱡ raldika etmba. 41 Wamp kit, kai raⱡ kÊmp tÊm ui ei kÊn, Ninipa kona ila wamp mbÊ ndi, oⱡa anggilik, enim ik mura nguing. Ei nambuⱡ emel, wamp mbÊ ndi, Jona Got nga ik puⱡ nimba ngurum ei kÊn pilik, numan ropÊl rorung. PÊnmÊn ye! ‘Ya ila wamp ti, omba morum ei Jona mel mon, wamp ama muⱡ ei! 42 Wamp kit kai raⱡ kÊmp tÊm ui ou ei kÊn, mek Sipa kona Amp Kwin ei ndi anggilpa, enim ik mura ngumba. Ei nambuⱡ emel, amp ei, elim nga mÊi mana kona roⱡ ei wak ropa omba, king Solomon nga ik pilpa, kungÊndi mbo endÊtÊm mbÊ nga mat, pilimp nimba urum. Ei mel ku, enim nÊmp ndoimp rundamp, ya ila wu ti omba morum ei, King Solomon murum ei mel mon. Wu ei, ama oⱡa ndupa ei, omba morum!” nitim. 43 “Kur kit wamp kÊn morum ei, makrÊk tÊk, ekit ndormÊn ei kÊn, mba kona kÊp, kui waka tila muⱡ tÊp, muⱡimp nimba purum. Wote, kona kÊp ei mel ti kandpa, ti natÊpa pilpa kÊn, ei mel nÊtÊm, ‘Na pep moⱡÊp unt manga ila kelip yant pamp!’ I nimba kÊn mba kandrum mel, manga ni ⱡumÊiya rok, etÊk mon mundÊk telingina, nuwa tetÊm. 45 Ei kÊn int mba, kur kit 7 elim, ei mel mon, ok ila pek mormin. Ei kÊn, wamp ei akup morum ni, unt moⱡnga kit murum ei mel mon. Wote ama muⱡangga, kit elpa ti mel moⱡmba. Akup ui ila wamp rÊⱡaip kalk tÊnmin mbÊ, uⱡ ei mel etmba,” nitim. 46 Jisas wamp nimba kÊn, ik nimba moⱡnga, elim nga ÊngÊnÊl mbÊ kÊn, mam kÊn orung. Ok pena orunga molk, Jisas kÊn ik rungÊndmin nÊmp onmÊn ei, ka nÊk, wamp morung nimbÊ waldÊtÊng. 47 WaldÊtÊng ik ni, wamp morung nimbÊ nga ti ndi, pilpa mba Jisas kundpa nimba mel, “PÊn ei! Nim nga manim kÊn, ÊngÊnÊl mbÊ kÊn ok, nim kÊn ik rungÊndmin nÊk, pena anggilik mormun ei ka,” nitim. 48 Wote Jisas ndi nimba mel, “Na nga manÊm kÊn, na nga ÊngÊnÊl kÊⱡ namin?” nitim. 49 I nimba kÊn, elim nga kitip kÊni wu morung ni kÊⱡ kÊn, ki ruⱡ ropa nimba mel, “Kanmin ei! Ya kÊⱡ, na nga mam kupa kÊn ÊngÊnÊl kupa mbÊ. 50 Wamp nam ti ndi, na nga muⱡ kona Wuta ei ndi, itangga nimba pÊtÊm uⱡ kÊⱡ mel etÊm wamp, ei na nga ÊngÊn, na nga kimÊn, omba na nga mam,” nitim.