SAN LUCAS 12

1 Làth xtau’a, sate más mqueltàa mèn loo Jesús. Per mil mil mèn mqueltàa loo Jesús axta mblo mdub mèn loo xtàa mèn. Le’ Jesús na, mtlo mdoodi’s loo mèna tedib vez. Nerleque’ loo myen’ xin’ mté’th mtlo Jesús, mdoodi’s Jesús. Ndxab Jesús loo myen’: âAnderhuen gu’, ey. Fquenap gu’ gu’ loo mod ye’rsin’ co’ ndxàp men xley’ farise ba’. Tac mod ye’rsin’ co’ ndxàp mèna ntolo nteza’ huax mèn loo cón che’n Diox. Mèn ba’ anze’f ndxác ntembìi ro no ntembìi xti’s. 2 Fté’th gu’ no fte’ lezo’ gu’ yende nec thìb con’ co’ nau’ loo co’ ne’ryo xo’fte. No ne’ ne’ yen nec thìb con’ co’ xexte ndxàc co’ ne’yathte no co’ ne’yènte. 3 Por cona, chol con’ ye’rsin’ co’ mbez mèn xexte co’te’ yende chó mèn gòn mbez mèn di’sa, alanleque’ yath yèn di’sa loo mèn loo xnaa. No di’s ye’rsin’ co’ ndyoodi’s mèn xexte le’n nyòo liz mèn, di’sa yath yèn cabii loo chol mèn. 4 Myen’, gu’ co’ ndxàc amiu daa, nde niin thìb con’ loo gu’: Ne’zyebte gu’ ñèe gu’ mèn co’ ndxác guth bél’yòo ladpe’ gu’. Tac co’se’ yilo guth mèn bél’yòo ladpe’ gu’, ya yende cón tolo li mèna. 5 Niin loo gu’ chó loo ndxàal zyeb gu’. Bzeb gu’ gunèe gu’ Diox tac co’se’ ngolo nguth bél’yòo lad mèn, ante Diox ndxàp con’ la’s nii Diox no la’s ya’ Diox par tetìi Diox mèn le’n ye’rbìil, mèn co’ ndxàal yòo ye’rbìil. 6 ¿Ché’ tarte ñee gu’ ndyo’ ga’y mbin por thìb pes, cà’? Mastale’ yende cón ntac mbin, ndyac mèn, per Diox indxathla’ste cón che’n nec thìb mbin. 7 Hui’ gu’ nexa. Axta yis yéc gu’ co’ ndoo yéc gu’ ba’ Diox naneeque’ plá yis ndoo yéc gu’. Cona, ngue niin loo gu’: Gu’ masque’ ntac leque huax mbin bé’. 8 Chol mèn co’ ta’ cuent loo xtàa mèn le’ daa nac xgan’ Diox co’ mtel’ Diox loo izlyo’, daa, ne, co’ mbal yáal loo izlyo’ xalque’ ndxáal chol mèn, daa ta cuent no gaben loo angl che’n Diox loo Diox le’ mèna nac mèn che’npe’en. 9 Per rye mèn co’ cà’ di’s daa loo xtàa mèn no ne’ta’de mèn cuent le’ daa nac xgan’ Diox loo mèna, cón che’n mèna daa ta cuent no gaben loo angl loo Diox le’ mèna inacte mèn co’ nzo loo cón che’npe’en. 10 Lomisque’ ne, chol mèn co’ ñii yèe ñii tìi cón chenen, daa co’ mbal yáal loo izlyo’ xalque’ ndxáal chol mèn, mèna nzoque’ mod tyon’ xtol. Per mèn co’ ñii yèe ñii tìi cón che’n Xpii Natú’, cón che’n xtol mèn co’ mcua’n mèn por gunii yèe gunii tìi mèna cón che’n Xpii Natú’ ne’tyon’te thidtene. 11 Niin tedib con’ loo gu’: Co’se’ hue’ mèn co’ ndxecloo ñèe gu’ gu’ loo mèn co’ nqueltàa sinagog, no co’se’ hue’ mèn gu’ loo juez, no co’se’ hue’ mèn gu’ loo mèn nac zin’ yòolau, co’se’ cue gu’ loo mèna, ne’tyóode gu’ xá mod càb gu’ loo mèna o cón gab gu’ loo mèna. 12 Tac co’se’ zin hora, Xpii Natú’ lu’ loo gu’ xá mod ndxàal càb gu’ no xá mod ndxàal tyoodi’s gu’ loo mèna. 13 Be’ ngue toodi’s Jesús loo mèn. Làth mèna nzo thìb mbi’ co’ ndxab loo Jesús: âMaistr, guuz loo huesen ta’ huesen herens co’ nac chenen càan. 14 Jesús ndxab loo mbi’a: â¡Aa, mbi’! ¿Chó mdoo daa loo gu’ par gàc daa xal thìb juez loo gu’ no par gàc daa xal thìb mbi’ co’ ndli rol xyòn gu’ loo gu’, à’? Inacte zin’a zin’ co’ ndlin. 15 Ndxab Jesús loo mèna, ne: âAnderhuen gu’. Leque gu’ hui’ xal nziri’ gu’. Fquenap gu’ gu’ loo ryethe con’ co’ ndli ndyub yo’f lezo’ mèn par que no mèn con’ co’ ndli ndyub yo’f lezo’ mèn par ne’queli’thte gu’ con’ co’ ndli ndyub yo’f lezo’ gu’. Tac mastale’ ndli gu’ xtùuz que no gu’ huax con’ co’ ndryo’ ndlyen’ le’n lezo’ gu’, inacte con’ co’ ncàb loo yalgon’a co’, lìcque’, li le’ mèn ban no Diox thidtene, ey. 16 Jesús ndxab loo mèna, ne: âNde niin tedib con’ loo gu’: Ngo thìb mbi’ ric. Mbi’a anze’f ngòp che’n. No anze’f thìb cosech mthop mbi’ loo rye xyòn mbi’ co’ mque no mbi’. 17 Per thìb huiz xèe mdub mbi’. Mbli mbi’ xtùuz le’n lezo’ mbi’. Ndxab mbi’ loo lezo’ mbi’: ¿Cón lin con rye cosech co’ mthopen ba’, yoo? Ingue noden co’te’ gosuan cosech daa ba’. 18 Mbere mbi’ rica, mbli mbi’ xtùuz le’n lezo’ mbi’ tedib vez. Ndxab mbi’: Neequen xá ñaa thìb con’ nde lin. Na nda sil yòo co’te’ ngosuan cosech daa ba’. Per leque tua’ toxcuan tedib yòo co’ más naroo leque co’ silen. Le’ sya, tya gosuan ryete cosech co’ mthopen. No gosuan ryete con’ ngue non. 19 Le’ sya, gaben loo lezon: ¡Cara! Nase ngue non huax con’ co’ nzosua’ par que no na’i huax lín’. Li na’ descans, hua na’, no gu na’ axta plóthe. Más de cona, ndxàal ta’ na’ gust lezo’ na’ ndxep. 20 Per Diox ndxab loo mbi’ rica: ¡Aa mbi’! Susque’ naadl no susque’ nguudl. Leque yál’ ndxè’ gathl no ryete con’ ngue nol ba’, ¿chó mèn gàc che’na yiloa, à’? Axta ne’ ne’ gàc ryete cosech ba’ cón che’npe’l, ndee. 21 Tataa ndxàc loo chol mèn, mèn co’ ante ndoo lezo’ que no yalgon’ loo izlyo’ ndxè’ no ndxàc ric mèna axta plóthe. No loo cón che’n con’ co’ angli Diox loo mèn no con’ co’ anggàc che’n mèn loo Diox ale le’le’ ndlyàa tìi mèna. 22 Ngolo mdoodi’s Jesús di’sa loo mèn, ndxab Jesús loo myen’ xin’ mté’th Jesús: âNde niin thìb con’ loo gu’, ey: Ne’gath lyuxte gu’ loo cón che’n yalnaban gu’ par tyóo gu’ cón goc gu’ yé’ huize’. 23 Ndxe’leque’, más ntac yalnaban mèn leque con’ hua mèn. No más ntac yalnaban mèn leque xab mèn co’ goc mèn. 24 Hui’ gu’ loo rsin’ ngáa co’ ndli ngáa. Ngáa ingode bin. Ne’ ne’ inthop ngáa cosech. Ne’ ne’ ingosua’ ngáa nzob. Mastale’ indlide ngáa con’a, Diox nguàaque’ ngáa. Ale’que’ gu’ co’ más ntac leque thìb ngáa, pà ne’huàade Diox gu’, ¿lé’? 25 ¿Chó thìb gu’ co’ nzo làth gu’ co’ más ndxath ndlyux par gác gu’ zib gu’ loo gu’ taarol metr par yol gu’ taachu’th, à’? Yende chó gu’ gác lii, ¿lé’? 26 Chele’ gu’ ne’gácte li thìb con’ co’ nac más chu’th o más be’the, ¿chonon susque’ más ndxath ndlyux gu’ par li gu’ con’ co’ más ñaare’, sya? 27 Hui’ gu’ no gunaa gu’ xá mod ndryoo nxyèn ye’ co’ mbez mèn lèe ye’ madalen. Ye’a indlide zin’. Ne’ ne’ inzìi ye’ madalen dó’ par goc xab ye’ madalen. Mastale’ yende cón ndli ye’ madalen, per más nabe’s ñaa ye’ madalen leque Salomón co’ ngòc rey co’se’ mdoc Salomón xab Salomón no co’se’ ante nít nayèe gunaa Salomón mdoc xab Salomón. 28 ¡Aa mèn co’ xhuite ndxela’s loon no mèn co’ xhuite ndxàp yalxla’s loon! Chele’ Diox tataa mod nxèn’ huan co’ nzo’f yii no den, no yé’ huize’ mbiizte huana, gàc huana yaa biiz co’ yòo le’n thìb gor, ale’que’ gu’ ne’ li Diox par que no gu’ ryethe con’ naquin gu’. ¡Aa mèn izlyo’! Axta ne’ ne’ inda’ gu’ cuent cón ndxàc loo gu’. 29 Por cona, ne’xide lezo’ gu’. No ne’ ne’ tyóo gu’ cón hua gu’ no cón gu gu’ yé’ huize’. 30 Tac chol mèn co’ alithe naban dib athu loo izlyo’, más ndyóo mèna xá mod gàp mèna rye con’ naquin mèna. Tac con’ co’ ncua’n mèn nac con’ co’ alithe ncua’n mèna. Per gu’ ngue no xud gu’ co’ nonque’ no co’ naneeque’ co’pe’ naquin gu’. 31 Más huen blo yéc gu’ ta’ gu’ lugar ñibe’pe’ Diox loo gu’ no cua’n gu’ mod li gu’ con’ co’ ndxòo lezo’ Diox. Chele’ gu’ tataa li, Diox lyath no gu’ que no gu’ ryethe con’ naquin gu’, ne. 32 Ne’zyebte gu’, myen’, gu’ co’ nac xal mbacxil’ daa. Mastale’ nagabte gu’ nzo loon, per Diox xud gu’ ndyac lezo’ yòo gu’ loo cón che’n Diox xud gu’ par ñibe’pe’ Diox loo gu’. 33 Chele’ gu’ tho’ ndxep con’ co’ ngue no gu’ par ryo’ tmi loo con’a par ta’la’s gu’ tmi loo mèn co’ naquin tmi, sya, tataa mod gàca loo gu’ yòo lezo’ Diox loo cón che’n con’ co’ ngue li gu’. Sya, Diox tolo li par que no gu’ huax con’ ndac axta plóthe loo bé’ co’te’ ne’lyuxte con’, no co’te’ ne’yiza’de con’, no co’te’ ne’yòode huan’ par li huan’ huan’ yalgon’a, no co’te’ ne’gácte mxìl yòo mxìl par teza’ mxìl con’ co’ gàp gu’ loo bé’. 34 Le’ sya, co’te’ ndxàple’ gu’ yalgon’pe’ gu’, tya más tyub yo’f lezo’ gu’ no anze’f ngue li gu’ purad par yòo gu’ tya par hui’ gu’ loo yalgon’pe’ gu’ co’ ndxàple’ gu’ tya. 35 Tolo ndxab Jesús: âBli nab gu’ gu’ loo cón chenen xal mèn co’ altant nziri’ loo zin’. No gòc gu’ xal co’se’ ngo mèn xnìi thìb lampr par tenìi lampr loo mèn. 36 No bli gu’ xal ndli moz co’ nzi bed coyor zin patrón moz co’se’ bere patrón, ye’th patrón co’te’ ngua patrón co’te’ mselya’ thìb ned myen’. Sya, co’se’ mbere patrón, ndye’th patrón, texal zin patrón altant ndoo moz, xal’ moz puert ro ned co’se’ te’s patrón puert. 37 Huen nda moza tac ndub naa moz co’se’ mzin patrón. Lìcpe’ ba’i, na nii loo gu’: Yub patrón toxcua’ co’ hua moz. No yiloa, ñibe’ patrón loo moz tyub moz loo mes. Yiloa na, cuec patrón co’ hua moz loo mes. 38 Mastale’ zin patrón gulal yál’, o mastale’ zin patrón coyor cuar, chele’ patrón ñèe altantque’ ndoo moz no ndub naa moz co’se’ zin patrón, anze’f huen nda moza, sya, ¿lé’? 39 Nde niin thìb con’ loo gu’, myen’, par ta’ gu’ cuent: Angab na’i, chele’ thìb mbi’ co’ ñibe’ liz mbi’ non mbi’a coyor yi’th huan’, mbi’ tyub naa no ne’gàtte mbi’. Sya, tataa mod li mbi’ gan ne’la’de mbi’ xal’ huan’ liz mbi’ par yòo huan’ liz mbi’, li huan’ huan’ che’n mbi’. 40 Cona, ngue niin loo gu’: Altant gure gu’ loo cón chenen tac zin thìb huiz no zin thìb ze co’se’ yende chó mèn ta’ cuent no co’se’ indyóode mèn cón gàc huiza. Huiza, chàa, galen loo izlyo’ ndxè’ tedib vez, daa co’ mbal yáal loo izlyo’ xalque’ ndxáal chol mèn loo izlyo’. 41 Sya, mnibdi’s Pedr loo Jesús. Ndxab Pedr: âTad, ¿ché’ ante cón che’n nu’ co’ nac myen’ xin’ mté’th U’ ndyoodi’s U’ di’s co’ mtetac U’ di’s ba’ o ché’ ngue toodi’s U’ di’s ba’ cón che’n ryete mèn co’ nzi yòn di’sa, cà’? 42 Ndxab Tad Jesús loo Pedr: â¿Chó moz ñibe’ patrón gàc moz mandador liz patrón, no loo taamas moz liz patrón par ñibe’ moza loo taamas moz, no ta’ moz con’ hua xtàa moz co’se’ gáal hor hua moz, à’? Niin loo gu’ chó gàc moza. Gàc moz mandador, moz co’ altant ndoo loo zin’ patrón no co’ ndyubdi’s ndac loo patrón. Huen nda moza co’se’ ndye’th patrón moz, ngua patrón moz viaj, 44 no ñèe patrón moz ndli moz xal mtan’ patrón di’s loo moz. Lìcpe’ ba’i, na nii loo gu’: Le’ patrón moz ñibe’ par gàc moz mandador loo ryethe con’ ngue no patrón liz patrón. 45 Per, angab na’i, chele’ moza li xtùuz no gab moz loo lezo’ moz le’ patrón moz lyen’ huax huiz no ne’zingàade patrón moz, sya, tlo moz, tetìi moz taamas xtàa moz. No tetìi moza criad, ne. Más de cona, tlo moz, hua moz, no gu moz, no ale axta tyuuz moz. 46 Làth xtau’a, patrón moz zin thìb huiz co’ indub bedte moz zin patrón moz. No zin patrón moz thìb hor co’ indlide moz xtùuz zin patrón moz. Le’ sya, patrón moz tyen mached no làa patrón moz mached rloo moz axta guth patrón moz moz. Tataa mod li patrón moz loo moz par yòo moz co’te’ yòo mèn co’ ne’tyalte yila’s loon. 47 Le’ tedib moz co’ nonque’ no co’ naneeque’ xal nac co’ ndlya’s patrón moz li moz no ne’nglide moza no ne’ ne’ ndubdi’s ndac moza ro patrón moz, patrón moza ta’ che’n moza axta plóthe. 48 Per moz co’ inonte no co’ inda’de cuent xal ñibe’ patrón moz no mbli moz con’ co’ indxàalte li moz, mastale’ ndxàal ta’ patrón che’n moz, per xhuite ta’ patrón che’n moz. Tac mèn co’ más mté’th mod che’n patrón par li ndac mèn co’ ñibe’ patrón, loo mèna más tan’ patrón di’s par li mèna con’ lya’s patrón. Le’ loo mèn co’ ngòp patrón más confians na, loo mèna tolo chal patrón par li mèna más con’ ndac co’ lya’s patrón li mèna. 49 Tolo ndxab Jesús loo mèna: âDaa ndal par go xo’fen cón che’n mod co’ ndxàp mèn loo izlyo’. No por con’ ndal lo xo’fen cón che’n mèn, con’a li càb loo mèn tlo mèn, tyub quìi tyub bèel lezo’ mèn ñèe mèn xtàa mèn por cón chenen. ¡Ngaca cón gàca! Luega tlo gàca loo mèn. ¡Huen! 50 ¡Cara! Huen huen naneen le’ mèn tetìi daa axta gath daa. No naneen nzo yen’ nzo xique’ daa gàcque’ con’a loon. No thìb ndlyazen setilte riida loon. 51 ¿Ché’ ndli gu’ cuent le’ daa ndal loo izlyo’ par lin le’ gu’ cue ban rye nda gu’ no rye ndye’th gu’ làth xtàa gu’, cà’? Yende xàa. Ndxe’leque’, daa ndal par lin zyal di’s zyal cuent làth gu’. No axta gàc gu’ chop ned mèn làth xtàa gu’ por cón chenen. 52 Tac desde nalle’ par delant ga’y mèn co’ naban thìb yòo co’ nac liz mèn, son mèna tyoo xà’ lezo’ loo xtàa mèn co’ naban yòoa. Mèna cue yoo con taachop mèn co’ nzo leque yòoa por cón chenen. 53 Lomisque’ mod gàca loo taamas xtàa mèn, ne. Leque gundanbi’ yecloo ñèe xgan’ gundanbi’. No leque xgan’ gundanbi’ yecloo ñèe gundanbi’. No leque gundangot yecloo ñèe rsap gundangot. No leque rsap gundangot yecloo ñèe gundangot. Le’ mèn co’ nac xna’zap na, yecloo ñèe xa’got co’ nac xìix. Le’ xa’got co’ nac xìix na, yecloo ñèe xna’zap por cón chenen. 54 Ndxab Jesús loo mèn, ne: âCo’se’ ñèe gu’ ndxetoo xcuau par ned ndlyen huiz, mbez gu’: Yamerle’ lyàa yùu, cara. No lìcque’, ndxàca tataa loo gu’, ¿lé’? 55 No co’se’ ñèe gu’ ndryo’ mbii par ned sur, mbez gu’: Anze’f thìb bée lyàa. No, lìcque’, ndxàca loo gu’, ¿lé’? 56 ¡Aa mèn izlyo’! Aa que ndxác gu’ ntembìi gu’ ro gu’ no ntembìi gu’ xti’s gu’. Non gu’ xá ñaa co’ ndxàc co’se’ ngo’ gu’ cuent cón che’n señ co’ ndxú’ loo bé’ no señ co’ ndxàc loo izlyo’. Chele gu’ tataa non no nda’ gu’ cuent cón che’n bé’ no izlyo’, ¿chonon ne’gácte gu’ ta’ gu’ cuent cón che’n con’ co’ ndxàc le’n tiemp ndxè’ xal nda’ gu’ cuent cón che’n señ co’ ngüi’ gu’ no co’ ñaa gu’, à’? 57 ¿Chonon indlide gu’ par leque gu’ tub rez cón che’n gu’ no par li gu’ con’ co’ nac con’ nambìi no con’ co’ nac con’ nalì, à’? 58 Chele’ chó mèn ta’ part cón che’n gu’ loo xcal no ya no mèna gu’ yòolau par ya be’ gu’ loo xcal yòolau, más huen cua’n gu’ mod xá mod tàl gu’ loo di’s no loo cuent ned nda gu’ par ne’hue’de mèna gu’ loo xcal. Tac chele’ cón che’n gu’ tyub rez loo xcal, xcal ta’ gu’ loo tenient par ya que’ tenient gu’ lezi’f. 59 Na nii loo gu’: Ne’ryo’de gu’ lezi’f axtaque’ quix gu’ mult co’ quib xcal lad gu’. Sya, ryo’ gu’ lezi’f.