Matthew 27

1 ਪà©à¨°à¨­à¨¾à¨¤à© à¨à¨¾à¨¤à© ਪà©à¨°à¨§à¨¾à¨¨à¨¯à¨¾à¨à¨à¨²à©à¨à¨ªà©à¨°à¨¾à¨à©à¨¨à¨¾ ਯà©à¨¶à©à©° ਹਨà©à¨¤à©à©° ਤਤà©à¨ªà©à¨°à¨¤à¨¿à¨à©à¨²à©° ਮਨà©à¨¤à©à¨°à¨¯à¨¿à¨¤à©à¨µà¨¾ 2 ਤੰ ਬਦà©à©±à¨µà¨¾ ਨà©à¨¤à©à¨µà¨¾ ਪਨà©à¨¤à©à¨¯à¨ªà©à¨²à¨¾à¨¤à¨¾à¨à©à¨¯à¨¾à¨§à¨¿à¨ªà© ਸਮਰà©à¨ªà¨¯à¨¾à¨®à¨¾à¨¸à©à¨| 3 ਤਤ੠ਯà©à¨¶à©à¨ ਪਰà¨à¨°à©à©±à¨µà¨°à©à¨ªà¨¯à¨¿à¨¤à¨¾ ਯਿਹà©à¨¦à¨¾à¨¸à©à¨¤à¨¤à©à¨ªà©à¨°à¨¾à¨£à¨¾à¨¦à¨£à©à¨¡à¨¾à¨à©à¨à¨¾à¨ ਵਿਦਿਤà©à¨µà¨¾ ਸਨà©à¨¤à¨ªà©à¨¤à¨®à¨¨à¨¾à¨ ਪà©à¨°à¨§à¨¾à¨¨à¨¯à¨¾à¨à¨à¨²à©à¨à¨ªà©à¨°à¨¾à¨à©à¨¨à¨¾à¨¨à¨¾à¨ ਸਮà¨à©à¨¶à¨¼à©° ਤਾਸà©à¨¤à©à¨°à©à¨à¨¶à¨¨à©à¨®à©à¨¦à©à¨°à¨¾à¨ ਪà©à¨°à¨¤à¨¿à¨¦à¨¾à¨¯à¨¾à¨µà¨¾à¨¦à©à¨¤à©, 4 à¨à¨¤à©°à¨¨à¨¿à¨°à¨¾à¨à©à¨¨à¨°à¨ªà©à¨°à¨¾à¨£à¨ªà¨°à¨à¨°à¨¾à¨°à©à¨ªà¨£à¨¾à¨¤à© à¨à¨²à©à¨¶à¨¼à©° à¨à©à¨°à©Ê¼à¨¤à¨µà¨¾à¨¨à¨¹à©°| ਤਦਾ ਤ à¨à¨¦à¨¿à¨¤à¨µà¨¨à©à¨¤à¨, ਤà©à¨¨à¨¾à¨¸à©à¨®à¨¾à¨à©° à¨à¨¿à©°? ਤà©à¨µà¨¯à¨¾ ਤਦ੠ਬà©à¨§à©à¨¯à¨¤à¨¾à¨®à©| 5 ਤਤ੠ਯਿਹà©à¨¦à¨¾ ਮਨà©à¨¦à¨¿à¨°à¨®à¨§à©à¨¯à© ਤਾ ਮà©à¨¦à©à¨°à¨¾ ਨਿà¨à©à¨¶à¨¼à¨¿à¨ªà©à¨¯ ਪà©à¨°à¨¸à©à¨¥à¨¿à¨¤à¨µà¨¾à¨¨à© à¨à¨¤à©à¨µà¨¾ ਠਸà©à¨µà¨¯à¨®à¨¾à¨¤à©à¨®à¨¾à¨¨à¨®à©à¨¦à©à¨¬à¨¬à¨¨à©à¨§| 6 ਪਸ਼à©à¨à¨¾à¨¤à© ਪà©à¨°à¨§à¨¾à¨¨à¨¯à¨¾à¨à¨à¨¾à¨¸à©à¨¤à¨¾ ਮà©à¨¦à©à¨°à¨¾ à¨à¨¦à¨¾à¨¯ à¨à¨¥à¨¿à¨¤à¨µà¨¨à©à¨¤à¨, à¨à¨¤à¨¾ ਮà©à¨¦à©à¨°à¨¾à¨ ਸ਼à©à¨£à¨¿à¨¤à¨®à©à¨²à©à¨¯à©° ਤਸà©à¨®à¨¾à¨¦à© ਭਾਣà©à¨¡à¨¾à¨à¨¾à¨°à© ਨ ਨਿਧਾਤਵà©à¨¯à¨¾à¨| 7 à¨à¨¨à¨¨à©à¨¤à¨°à©° ਤ੠ਮਨà©à¨¤à©à¨°à¨¯à¨¿à¨¤à©à¨µà¨¾ ਵਿਦà©à¨¶à¨¿à¨¨à¨¾à¨ ਸ਼à©à¨®à¨¶à¨¾à¨¨à¨¸à©à¨¥à¨¾à¨¨à¨¾à¨¯ ਤਾਭਿਠà¨à©à¨²à¨¾à¨²à¨¸à©à¨¯ à¨à©à¨¶à¨¼à©à¨¤à©à¨°à¨®à¨à©à¨°à©à¨£à¨¨à©| 8 à¨à¨¤à©(à¨)ਦà©à¨¯à¨¾à¨ªà¨¿ ਤਤà©à¨¸à©à¨¥à¨¾à¨¨à©° ਰà¨à©à¨¤à¨à©à¨¶à¨¼à©à¨¤à©à¨°à©° ਵਦਨà©à¨¤à¨¿| 9 à¨à©±à¨¥à©° ਸਤਿ à¨à¨¸à©à¨°à¨¾à¨¯à©à¨²à©à¨¯à¨¸à¨¨à©à¨¤à¨¾à¨¨à© ਰà©à¨¯à¨¸à©à¨¯ ਮà©à¨²à©à¨¯à©° ਨਿਰà©à¨ªà¨¿à¨¤à©°, ਤਸà©à¨¯ ਤà©à¨°à¨¿à©°à¨¶à¨¨à©à¨®à©à¨¦à©à¨°à¨¾à¨®à¨¾à¨¨à©° ਮà©à¨²à©à¨¯à©° 10 ਮਾਠਪà©à¨°à¨¤à¨¿ ਪਰਮà©à¨¶à©à¨µà¨°à¨¸à©à¨¯à¨¾à¨¦à©à¨¶à¨¾à¨¤à© ਤà©à¨­à©à¨¯ à¨à¨¦à©à¨¯à¨¤, ਤà©à¨¨ ਠà¨à©à¨²à¨¾à¨²à¨¸à©à¨¯ à¨à©à¨¶à¨¼à©à¨¤à©à¨°à©° à¨à©à¨°à©à¨¤à¨®à¨¿à¨¤à¨¿ ਯਦà©à¨µà¨à¨¨à©° ਯਿਰਿਮਿਯਭਵਿਸ਼਼à©à¨¯à¨¦à©à¨µà¨¾à¨¦à¨¿à¨¨à¨¾ ਪà©à¨°à©à¨à©à¨¤à©° ਤਤ੠ਤਦਾਸਿਧà©à¨¯à¨¤à©| 11 à¨à¨¨à¨¨à©à¨¤à¨°à©° ਯà©à¨¶à© ਤਦਧਿਪਤà©à¨ ਸੰਮà©à¨ à¨à¨ªà¨¤à¨¿à¨¶à¨¼à©à¨ à¨¤à¨¿ ਸ ਤੰ ਪਪà©à¨°à©±à¨, ਤà©à¨µà©° à¨à¨¿à©° ਯਿਹà©à¨¦à©à¨¯à¨¾à¨¨à¨¾à¨ ਰਾà¨à¨¾? ਤਦਾ ਯà©à¨¶à©à¨¸à©à¨¤à¨®à¨µà¨¦à¨¤à©, ਤà©à¨µà©° ਸਤà©à¨¯à¨®à©à¨à©à¨¤à¨µà¨¾à¨¨à©| 12 à¨à¨¿à¨¨à©à¨¤à© ਪà©à¨°à¨§à¨¾à¨¨à¨¯à¨¾à¨à¨à¨ªà©à¨°à¨¾à¨à©à¨¨à©à¨°à¨­à¨¿à¨¯à©à¨à©à¨¤à©à¨¨ ਤà©à¨¨ à¨à¨¿à¨®à¨ªà¨¿ ਨ ਪà©à¨°à¨¤à©à¨¯à¨µà¨¾à¨¦à¨¿| 13 ਤਤਠਪà©à¨²à¨¾à¨¤à©à¨¨ ਸ à¨à¨¦à¨¿à¨¤à¨, à¨à¨®à© ਤà©à¨µà¨¤à©à¨ªà©à¨°à¨¤à¨¿à¨à©à¨²à¨¤à¨ à¨à¨¤à¨¿ à¨à¨¤à¨¿ ਸਾà¨à©à¨¶à¨¼à©à¨¯à©° ਦਦਤਿ, ਤਤ੠ਤà©à¨µà©° ਨ ਸ਼à©à¨°à©Ê¼à¨£à©à¨¶à¨¼à¨¿? 14 ਤਥਾਪਿ ਸ ਤà©à¨¶à¨¼à¨¾à¨®à©à¨à¨¸à©à¨¯à¨¾à¨ªà¨¿ ਵà¨à¨¸ à¨à©±à¨¤à¨°à©° ਨà©à¨¦à¨¿à¨¤à¨µà¨¾à¨¨à©; ਤà©à¨¨ ਸà©(à¨)ਧਿਪਤਿ ਰà©à¨®à¨¹à¨¾à¨à¨¿à¨¤à©à¨°à©° ਵਿਦਾਮਾਸ| 15 à¨à¨¨à©à¨¯à©±à¨ ਤਨà©à¨®à¨¹à¨à¨¾à¨²à©(à¨)ਧਿਪਤà©à¨°à©à¨¤à¨¾à¨¦à©à¨°à©Ê¼à¨¶à© ਰਾਤਿਰਾਸà©à¨¤à©, ਪà©à¨°à¨à¨¾ ਯੰ à¨à¨à©à¨à¨¨ ਬਨà©à¨§à¨¿à¨¨à©° ਯਾà¨à¨¨à©à¨¤à©, ਤਮà©à¨µ ਸ ਮà©à¨à¨¯à¨¤à©à¨¤à¨¿| 16 ਤਦਾਨà©à¨ ਬਰੱਬਾਨਾਮਾ à¨à¨¶à©à¨à¨¿à¨¤à© à¨à©à¨¯à¨¾à¨¤à¨¬à¨¨à©à¨§à©à¨¯à¨¾à¨¸à©à¨¤à©| 17 ਤਤਠਪà©à¨²à¨¾à¨¤à¨¸à©à¨¤à¨¤à©à¨° ਮਿਲਿਤਾਨ੠ਲà©à¨à¨¾à¨¨à© à¨à¨ªà©à¨°à©Ê¼à©±à¨à¨¤à©, à¨à¨¶à¨¼ ਬਰੱਬਾ ਬਨà©à¨§à© à¨à©à¨°à©à¨¶à¨¼à©à¨à¨µà¨¿à¨à©à¨¯à¨¾à¨¤à© ਯà©à¨¶à©à¨¶à©à¨à©à¨¤à¨¯à©à¨ à¨à©° ਮà©à¨à¨¯à¨¿à¨¶à¨¼à©à¨¯à¨¾à¨®à¨¿? ਯà©à¨¶à¨¼à©à¨®à¨¾à¨à©° à¨à¨¿à¨®à©à¨ªà©à¨¸à¨¿à¨¤à©°? 18 ਤà©à¨°à©à¨°à©à¨¶à¨¼à©à¨¯à¨¯à¨¾ ਸ ਸਮਰà©à¨ªà¨¿à¨¤ à¨à¨¤à¨¿ ਸ à¨à©à¨à¨¾à¨¤à¨µà¨¾à¨¨à©| 19 à¨à¨ªà¨°à©° ਵਿà¨à¨¾à¨°à¨¾à¨¸à¨¨à©à¨ªà¨µà©à¨¶à¨¨à¨à¨¾à¨²à© ਪà©à¨²à¨¾à¨¤à¨¸à©à¨¯ ਪਤà©à¨¨à© ਭà©à¨°à©Ê¼à¨¤à©à¨¯à©° ਪà©à¨°à¨¹à¨¿à¨¤à©à¨¯ ਤਸà©à¨®à© à¨à¨¥à¨¯à¨¾à¨®à¨¾à¨¸, ਤੰ ਧਾਰà©à©°à¨®à¨¿à¨à¨®à¨¨à©à¨à©° ਪà©à¨°à¨¤à¨¿ ਤà©à¨µà¨¯à¨¾ à¨à¨¿à¨®à¨ªà¨¿ ਨ à¨à¨°à©à©±à¨¤à¨µà©à¨¯à©°; ਯਸà©à¨®à¨¾à¨¤à© ਤਤà©à¨à©à¨°à©Ê¼à¨¤à©(à¨)ਦà©à¨¯à¨¾à¨¹à©° ਸà©à¨µà¨ªà©à¨¨à© ਪà©à¨°à¨­à©à¨¤à¨à¨¶à¨¼à©à¨à¨®à¨²à¨­à©| 20 à¨à¨¨à¨¨à©à¨¤à¨°à©° ਪà©à¨°à¨§à¨¾à¨¨à¨¯à¨¾à¨à¨à¨ªà©à¨°à¨¾à¨à©à¨¨à¨¾ ਬਰੱਬਾਠਯਾà¨à¨¿à¨¤à©à¨µà¨¾à¨¦à¨¾à¨¤à©à©° ਯà©à¨¶à©à¨à©à¨ ਹਨà©à¨¤à©à©° ਸà¨à¨²à¨²à©à¨à¨¾à¨¨à© ਪà©à¨°à¨¾à¨µà¨°à©à©±à¨¤à¨¯à¨¨à©| 21 ਤਤà©(à¨)ਧਿਪਤਿਸà©à¨¤à¨¾à¨¨à© ਪà©à¨°à©Ê¼à¨¶à¨¼à©à¨à¨µà¨¾à¨¨à©, à¨à¨¤à¨¯à©à¨ à¨à¨®à¨¹à©° ਮà©à¨à¨¯à¨¿à¨¶à¨¼à©à¨¯à¨¾à¨®à¨¿? ਯà©à¨¶à¨¼à©à¨®à¨¾à¨à©° à¨à©à©±à¨à¨¾? ਤ੠ਪà©à¨°à©à¨à© ਰà©à¨¬à¨°à©±à¨¬à¨¾à¨| 22 ਤਦਾ ਪà©à¨²à¨¾à¨¤à¨ ਪਪà©à¨°à©±à¨, ਤਰà©à¨¹à¨¿ ਯੰ à¨à©à¨°à©à¨¶à¨¼à©à¨à©° ਵਦਨà©à¨¤à¨¿, ਤੰ ਯà©à¨¶à©à©° à¨à¨¿à©° à¨à¨°à¨¿à¨¶à¨¼à©à¨¯à¨¾à¨®à¨¿? ਸਰà©à©±à¨µà© à¨à¨¥à¨¯à¨¾à¨®à¨¾à¨¸à©à¨, ਸ à¨à©à¨°à©à¨¶à©à¨¨ ਵਿਧà©à¨¯à¨¤à¨¾à¨| 23 ਤਤà©(à¨)ਧਿਪਤਿਰਵਾਦà©à¨¤à©, à¨à©à¨¤à¨? à¨à¨¿à©° ਤà©à¨¨à¨¾à¨ªà¨°à¨¾à©±à¨§à©°? à¨à¨¿à¨¨à©à¨¤à© ਤ੠ਪà©à¨¨à¨°à©à¨à© ਰà©à¨à¨à¨¦à©à¨, ਸ à¨à©à¨°à©à¨¶à©à¨¨ ਵਿਧà©à¨¯à¨¤à¨¾à¨| 24 ਤਦਾ ਨਿà¨à¨µà¨¾à¨à©à¨¯à¨®à¨à©à¨°à¨¾à¨¹à©à¨¯à¨®à¨­à©à¨¤à©, à¨à¨²à¨¹à¨¶à©à¨à¨¾à¨ªà©à¨¯à¨­à©à¨¤à©, ਪà©à¨²à¨¾à¨¤ à¨à¨¤à¨¿ ਵਿਲà©à¨à©à¨¯ ਲà©à¨à¨¾à¨¨à¨¾à¨ ਸਮà¨à©à¨¶à¨¼à©° ਤà©à¨¯à¨®à¨¾à¨¦à¨¾à¨¯ à¨à¨°à© ਪà©à¨°à¨à©à¨¶à¨¼à¨¾à¨²à©à¨¯à¨¾à¨µà©à¨à¨¤à©, à¨à¨¤à¨¸à©à¨¯ ਧਾਰà©à©°à¨®à¨¿à¨à¨®à¨¨à©à¨¶à¨¼à©à¨¯à¨¸à©à¨¯ ਸ਼à©à¨£à¨¿à¨¤à¨ªà¨¾à¨¤à© ਨਿਰà©à¨¦à©à¨¶à¨¼à©(à¨)ਹੰ, ਯà©à¨¶à¨¼à©à¨®à¨¾à¨­à¨¿à¨°à©à¨µ ਤਦ੠ਬà©à¨§à©à¨¯à¨¤à¨¾à¨| 25 ਤਦਾ ਸਰà©à©±à¨µà¨¾à¨ ਪà©à¨°à¨à¨¾à¨ ਪà©à¨°à¨¤à©à¨¯à¨µà©à¨à¨¨à©, ਤਸà©à¨¯ ਸ਼à©à¨£à¨¿à¨¤à¨ªà¨¾à¨¤à¨¾à¨ªà¨°à¨¾à¨§à©(à¨)ਸà©à¨®à¨¾à¨à¨®à© à¨à¨¸à©à¨®à¨¤à©à¨¸à¨¨à©à¨¤à¨¾à¨¨à¨¾à¨¨à¨¾à¨à©à¨à©à¨ªà¨°à¨¿ ਭਵਤà©| 26 ਤਤਠਸ ਤà©à¨¶à¨¼à¨¾à¨ ਸਮà©à¨ªà© ਬਰੱਬਾਠਮà©à¨à¨¯à¨¾à¨®à¨¾à¨¸ ਯà©à¨¶à©à¨¨à©à¨¤à© à¨à¨¶à¨¼à¨¾à¨­à¨¿à¨°à¨¾à¨¹à¨¤à©à¨¯ à¨à©à¨°à©à¨¶à©à¨¨ ਵà©à¨§à¨¿à¨¤à©à©° ਸਮਰà©à¨ªà¨¯à¨¾à¨®à¨¾à¨¸| 27 à¨à¨¨à¨¨à©à¨¤à¨°à¨®à© à¨à¨§à¨¿à¨ªà¨¤à©à¨ ਸà©à¨¨à¨¾ à¨à¨§à¨¿à¨ªà¨¤à© ਰà©à¨à©à¨°à©Ê¼à¨¹à©° ਯà©à¨¶à©à¨®à¨¾à¨¨à©à¨¯ ਤਸà©à¨¯ ਸਮà©à¨ªà© ਸà©à¨¨à¨¾à¨¸à¨®à©à¨¹à©° ਸੰà¨à¨à©à¨°à©Ê¼à¨¹à©à¨| 28 ਤਤਸà©à¨¤à© ਤਸà©à¨¯ ਵਸਨੰ ਮà©à¨à¨¯à¨¿à¨¤à©à¨µà¨¾ à¨à©à¨°à©Ê¼à¨¶à¨¼à©à¨£à¨²à©à¨¹à¨¿à¨¤à¨µà¨°à©à¨£à¨µà¨¸à¨¨à©° ਪਰਿਧਾਪਯਾਮਾਸà©à¨ 29 à¨à¨£à©à¨à¨à¨¾à¨¨à¨¾à¨ ਮà©à¨à©à¨à©° ਨਿਰà©à©°à¨®à¨¾à¨¯ ਤੱà¨à¨¿à¨°à¨¸à¨¿ ਦਦà©à¨, ਤਸà©à¨¯ ਦà¨à©à¨¶à¨¼à¨¿à¨£à¨à¨°à© ਵà©à¨¤à©à¨°à¨®à©à¨à©° ਦੱਤà©à¨µà¨¾ ਤਸà©à¨¯ ਸੰਮà©à¨à© à¨à¨¾à¨¨à©à¨¨à¨¿ ਪਾਤਯਿਤà©à¨µà¨¾, ਹ੠ਯਿਹà©à¨¦à©à¨¯à¨¾à¨¨à¨¾à¨ ਰਾà¨à¨¨à©, ਤà©à¨­à©à¨¯à©° ਨਮ à¨à¨¤à©à¨¯à©à¨à©à¨¤à©à¨µà¨¾ ਤੰ ਤਿਰਸ਼à©à¨à¨à©à¨°à©à¨, 30 ਤਤਸà©à¨¤à¨¸à©à¨¯ à¨à¨¾à¨¤à©à¨°à© ਨਿਸ਼਼à©à¨ à©à¨µà©° ਦਤà©à¨µà¨¾ ਤà©à¨¨ ਵà©à¨¤à©à¨°à©à¨£ ਸ਼ਿਰ à¨à¨à¨à©à¨¨à©à¨| 31 à¨à©±à¨¥à©° ਤੰ ਤਿਰਸà©à¨à©à¨°à©Ê¼à¨¤à©à¨¯ ਤਦ੠ਵਸਨੰ ਮà©à¨à¨¯à¨¿à¨¤à©à¨µà¨¾ ਪà©à¨¨à¨°à©à¨¨à¨¿à¨à¨µà¨¸à¨¨à©° ਪਰਿਧਾਪਯਾà¨à©à¨à¨à©à¨°à©à¨, ਤੰ à¨à©à¨°à©à¨¶à©à¨¨ ਵà©à¨§à¨¿à¨¤à©à©° ਨà©à¨¤à¨µà¨¨à©à¨¤à¨| 32 ਪਸ਼à©à¨à¨¾à©±à¨¤à© ਬਹਿਰà©à¨­à©à¨¯ à¨à©à¨°à©à¨£à©à¨¯à©° ਸ਼ਿਮà©à©°à¨¨à¨¾à¨®à¨à¨®à©à¨à©° ਵਿਲà©à¨à©à¨¯ à¨à©à¨°à©à¨¶à©° ਵà©à¨¢à©à©° ਤਮਾਦਦਿਰà©| 33 à¨à¨¨à¨¨à©à¨¤à¨°à©° à¨à©à¨²à©à¨à¨²à©à¨¤à¨¾à¨®à© à¨à¨°à©à¨¥à¨¾à¨¤à© ਸ਼ਿਰਸà©à¨à¨ªà¨¾à¨²à¨¨à¨¾à¨®à¨à¨¸à©à¨¥à¨¾à¨¨à¨®à© ਪਸà©à¨¥à¨¾à¨¯ ਤ੠ਯà©à¨¶à¨µà© ਪਿੱਤਮਿਸ਼à©à¨°à¨¿à¨¤à¨¾à¨®à©à¨²à¨°à¨¸à©° ਪਾਤà©à©° ਦਦà©à¨, 34 à¨à¨¿à¨¨à©à¨¤à© ਸ ਤਮਾਸà©à¨µà¨¾à¨¦à©à¨¯ ਨ ਪਪà©| 35 ਤਦਾਨà©à¨ ਤ੠ਤੰ à¨à©à¨°à©à¨¶à©à¨¨ ਸੰਵਿਧà©à¨¯ ਤਸà©à¨¯ ਵਸਨਾਨਿ à¨à©à¨à¨¿à¨à¨¾à¨ªà¨¾à¨¤à©à¨¨ ਵਿਭà¨à©à¨¯ à¨à¨à©à¨°à©Ê¼à¨¹à©à¨, ਤਸà©à¨®à¨¾à¨¤à©, ਵਿਭà¨à¨¨à©à¨¤à©(à¨)ਧਰà©à¨¯à©° ਮ੠ਤ੠ਮਨà©à¨¶à¨¼à©à¨¯à¨¾à¨ ਪਰਸà©à¨ªà¨°à©°| ਮਦà©à©±à¨¤à¨°à©à¨¯à¨µà¨¸à©à¨¤à©à¨°à¨¾à¨°à©à¨¥à©° à¨à©à¨à¨¿à¨à¨¾à¨ ਪਾਤਯਨà©à¨¤à¨¿ à¨|| ਯਦà©à¨¤à¨¦à©à¨µà¨à¨¨à©° ਭਵਿਸ਼਼à©à¨¯à¨¦à©à¨µà¨¾à¨¦à¨¿à¨­à¨¿à¨°à©à¨à©à¨¤à¨®à¨¾à¨¸à©à¨¤à©, ਤਦਾ ਤਦ੠à¨à¨¸à¨¿à¨§à©à¨¯à¨¤à©, 36 ਪਸ਼à©à¨à¨¾à¨¤à© ਤ੠ਤਤà©à¨°à©à¨ªà¨µà¨¿à¨¶à©à¨¯ ਤਦà©à¨°à¨à©à¨¶à¨¼à¨£à¨à¨°à©à©±à¨µà¨£à¨¿ ਨਿਯà©à¨à©à¨¤à¨¾à¨¸à©à¨¤à¨¸à©à¨¥à©à¨| 37 à¨à¨ªà¨°à¨®à© à¨à¨¶à¨¼ ਯਿਹà©à¨¦à©à¨¯à¨¾à¨¨à¨¾à¨ ਰਾà¨à¨¾ ਯà©à¨¶à©à¨°à¨¿à¨¤à©à¨¯à¨ªà¨µà¨¾à¨¦à¨²à¨¿à¨ªà¨¿à¨ªà¨¤à©à¨°à©° ਤੱà¨à¨¿à¨°à¨¸ à¨à¨°à©à¨¦à©à©±à¨µà© ਯà©à¨à¨¯à¨¾à¨®à¨¾à¨¸à©à¨| 38 ਤਤਸà©à¨¤à¨¸à©à¨¯ ਵਾਮ੠ਦà¨à©à¨¶à¨¼à¨¿à¨£à© ਠਦà©à¨µà© à¨à©à¨°à© ਤà©à¨¨ ਸਾà¨à©° à¨à©à¨°à©à¨¶à©à¨¨ ਵਿਵਿਧà©à¨| 39 ਤਦਾ ਪਾਨà©à¨¥à¨¾ ਨਿà¨à¨¶à¨¿à¨°à© ਲਾਡਯਿਤà©à¨µà¨¾ ਤੰ ਨਿਨà©à¨¦à¨¨à©à¨¤à© à¨à¨à¨¦à©à¨, 40 ਹ੠à¨à¨¶à©à¨µà¨°à¨®à¨¨à©à¨¦à¨¿à¨°à¨­à¨à©à¨à¨ ਦਿਨਤà©à¨°à¨¯à© ਤੰਨਿਰà©à©°à¨®à¨¾à¨¤à¨ ਸà©à¨µà©° ਰà¨à©à¨¶à¨¼, à¨à©à©±à¨¤à©à¨µà¨®à©à¨¶à©à¨µà¨°à¨¸à©à¨¤à¨¸à©à¨¤à¨°à©à¨¹à¨¿ à¨à©à¨°à©à¨¶à¨¾à¨¦à¨µà¨°à©à¨¹| 41 ਪà©à¨°à¨§à¨¾à¨¨à¨¯à¨¾à¨à¨à¨¾à¨§à©à¨¯à¨¾à¨ªà¨à¨ªà©à¨°à¨¾à¨à©à¨¨à¨¾à¨¶à©à¨ ਤਥਾ ਤਿਰਸà©à¨à©à¨°à©Ê¼à¨¤à©à¨¯ à¨à¨à¨¦à©à¨, 42 ਸà©(à¨)ਨà©à¨¯à¨à¨¨à¨¾à¨¨à¨¾à¨µà¨¤à©, à¨à¨¿à¨¨à©à¨¤à© ਸà©à¨µà¨®à¨µà¨¿à¨¤à©à©° ਨ ਸ਼à¨à©à¨¨à©à¨¤à¨¿| ਯਦà©à¨¸à©à¨°à¨¾à¨¯à©à¨²à© ਰਾà¨à¨¾ ਭਵà©à¨¤à©, ਤਰà©à¨¹à©à¨¦à¨¾à¨¨à©à¨®à©à¨µ à¨à©à¨°à©à¨¶à¨¾à¨¦à¨µà¨°à©à¨¹à¨¤à©, ਤà©à¨¨ ਤੰ ਵਯੰ ਪà©à¨°à¨¤à©à¨¯à©à¨¶à¨¼à©à¨¯à¨¾à¨®à¨| 43 ਸ à¨à¨¶à©à¨µà¨°à© ਪà©à¨°à¨¤à©à¨¯à¨¾à¨¶à¨¾à¨®à¨à¨°à©à¨¤à©, ਯਦà©à¨¶à©à¨µà¨°à¨¸à©à¨¤à¨¸à©à¨®à¨¿à¨¨à© ਸਨà©à¨¤à©à¨¶à¨¼à©à¨à¨¸à©à¨¤à¨°à©à¨¹à©à¨¦à¨¾à¨¨à©à¨®à©à¨µ ਤਮਵà©à¨¤à©, ਯਤਠਸ à¨à¨à©à¨¤à¨µà¨¾à¨¨à© à¨à¨¹à¨®à©à¨¶à©à¨µà¨°à¨¸à©à¨¤à¨| 44 ਯ੠ਸà©à¨¤à©à¨¨à© ਸਾà¨à©° ਤà©à¨¨ à¨à©à¨°à©à¨¶à©à¨¨ ਵਿੱਧ੠ਤ੠ਤਦà©à¨µà¨¦à©à¨µ ਤੰ ਨਿਨਿਨà©à¨¦à¨¤à©à¨| 45 ਤਦਾ ਦà©à¨µà¨¿à¨¤à©à¨¯à¨¯à¨¾à¨®à¨¾à¨¤à© ਤà©à¨°à©Ê¼à¨¤à©à¨¯à¨¯à¨¾à¨®à©° ਯਾਵਤ੠ਸਰà©à©±à¨µà¨¦à©à¨¶à© ਤਮਿਰੰ ਬਭà©à¨µ, 46 ਤà©à¨°à©Ê¼à¨¤à©à¨¯à¨¯à¨¾à¨®à© “à¨à¨²à© à¨à¨²à© ਲਾਮਾ ਸ਼ਿਵà¨à©à¨¤à¨¨à©”, à¨à¨°à©à¨¥à¨¾à¨¤à© ਮਦà©à¨¶à©à¨µà¨° ਮਦà©à¨¶à©à¨µà¨° à¨à©à¨¤à© ਮਾਮਤà©à¨¯à¨¾à¨à©à¨¶à¨¼à©à¨? ਯà©à¨¶à©à¨°à©à©±à¨à©à¨°à¨¿à¨¤à¨¿ à¨à¨à¨¾à¨¦| 47 ਤਦਾ ਤਤà©à¨° ਸà©à¨¥à¨¿à¨¤à¨¾à¨ à¨à©à¨à¨¿à¨¤à© ਤਤ੠ਸ਼à©à¨°à©à¨¤à©à¨µà¨¾ ਬਭਾਸ਼਼ਿਰà©, à¨à¨¯à¨®à© à¨à¨²à¨¿à¨¯à¨®à¨¾à¨¹à©à¨¯à¨¤à¨¿| 48 ਤà©à¨¶à¨¼à¨¾à¨ ਮਧà©à¨¯à¨¾à¨¦à© à¨à¨à¨ ਸ਼à©à¨à©à¨°à©° à¨à¨¤à©à¨µà¨¾ ਸà©à¨ªà¨à©à¨à©° à¨à©à¨°à©Ê¼à¨¹à©à¨¤à©à¨µà¨¾ ਤਤà©à¨°à¨¾à¨®à©à¨²à¨°à¨¸à©° ਦੱਤà©à¨µà¨¾ ਨਲà©à¨¨ ਪਾਤà©à©° ਤਸà©à¨®à© ਦਦà©| 49 à¨à¨¤à¨°à©(à¨)à¨à¨¥à¨¯à¨¨à© ਤਿਸ਼਼à©à¨ à¨¤, ਤੰ ਰà¨à©à¨¶à¨¼à¨¿à¨¤à©à¨®à© à¨à¨²à¨¿à¨¯ à¨à¨¯à¨¾à¨¤à¨¿ ਨਵà©à¨¤à¨¿ ਪਸ਼à©à¨¯à¨¾à¨®à¨| 50 ਯà©à¨¶à©à¨ ਪà©à¨¨à¨°à©à¨à©à¨°à¨¾à¨¹à©à¨¯ ਪà©à¨°à¨¾à¨£à¨¾à¨¨à© à¨à¨¹à©| 51 ਤਤ੠ਮਨà©à¨¦à¨¿à¨°à¨¸à©à¨¯ ਵਿੱà¨à©à¨¦à¨µà¨¸à¨¨à¨®à© à¨à¨°à©à¨¦à©à©±à¨µà¨¾à¨¦à¨§à© ਯਾਵਤ੠à¨à¨¿à¨¦à©à¨¯à¨®à¨¾à¨¨à©° ਦà©à¨µà¨¿à¨§à¨¾à¨­à¨µà¨¤à©, 52 ਭà©à¨®à¨¿à¨¶à©à¨à¨à¨®à©à¨ªà© ਭà©à¨§à¨°à©à¨µà©à¨¯à¨¦à©à¨°à©à©±à¨¯à¨¤ à¨| ਸ਼à©à¨®à¨¶à¨¾à¨¨à© ਮà©à¨à©à¨¤à© ਭà©à¨°à¨¿à¨ªà©à¨£à©à¨¯à¨µà¨¤à¨¾à¨ ਸà©à¨ªà©à¨¤à¨¦à©à¨¹à¨¾ à¨à¨¦à¨¤à¨¿à¨¶à¨¼à©à¨ à¨¨à©, 53 ਸ਼à©à¨®à¨¶à¨¾à¨¨à¨¾à¨¦à© ਵਹਿਰà©à¨­à©à¨¯ ਤਦà©à©±à¨¥à¨¾à¨¨à¨¾à¨¤à© ਪਰੰ ਪà©à¨£à©à¨¯à¨ªà©à¨°à©° à¨à¨¤à©à¨µà¨¾ ਬਹà©à¨à¨¨à¨¾à¨¨à© ਦਰà©à¨¶à¨¯à¨¾à¨®à¨¾à¨¸à©à¨| 54 ਯà©à¨¶à©à¨°à¨à©à¨¶à¨¼à¨£à¨¾à¨¯ ਨਿਯà©à¨à©à¨¤à¨ ਸ਼ਤਸà©à¨¨à¨¾à¨ªà¨¤à¨¿à¨¸à©à¨¤à¨¤à©à¨¸à¨à©à¨à¨¿à¨¨à¨¶à©à¨ ਤਾਦà©à¨°à©Ê¼à¨¶à©à¨ ਭà©à¨à¨®à©à¨ªà¨¾à¨¦à¨¿à¨à¨à¨¨à¨¾à¨ ਦà©à¨°à©Ê¼à¨¶à¨¼à©à¨à©à¨µà¨¾ ਭà©à¨¤à¨¾ à¨à¨µà¨¦à¨¨à©, à¨à¨¶à¨¼ à¨à¨¶à©à¨µà¨°à¨ªà©à¨¤à©à¨°à© ਭਵਤਿ| 55 ਯਾ ਬਹà©à¨¯à©à¨¶à¨¼à¨¿à¨¤à© ਯà©à¨¶à©à©° ਸà©à¨µà¨®à¨¾à¨¨à¨¾ à¨à¨¾à¨²à©à¨²à¨¸à©à¨¤à¨¤à©à¨ªà¨¶à©à¨à¨¾à¨¦à¨¾à¨à¨¤à¨¾à¨¸à©à¨¤à¨¾à¨¸à¨¾à¨ ਮਧà©à¨¯à© 56 ਮà¨à©à¨¦à¨²à©à¨¨à© ਮਰਿਯਮ੠ਯਾà¨à©à¨¬à©à¨¯à©à¨¶à©à¨¯à© ਰà©à¨®à¨¾à¨¤à¨¾ ਯਾ ਮਰਿਯਮ੠ਸਿਬਦਿਯਪà©à¨¤à©à¨°à¨¯à© ਰà©à¨®à¨¾à¨¤à¨¾ ਠਯà©à¨¶à¨¼à¨¿à¨¤ à¨à¨¤à¨¾ ਦà©à¨°à© ਤਿਸ਼਼à©à¨ à¨¨à©à¨¤à©à¨¯à© ਦਦà©à¨°à©Ê¼à¨¶à©à¨| 57 ਸਨà©à¨§à©à¨¯à¨¾à¨¯à¨¾à¨ ਸਤà©à¨¯à¨®à© à¨à¨°à¨¿à¨®à¨¥à¨¿à¨¯à¨¾à¨¨à¨à¨°à¨¸à©à¨¯ ਯà©à¨¶à¨¼à¨«à©à¨¨à¨¾à¨®à¨¾ ਧਨ੠ਮਨà©à¨à© ਯà©à¨¶à©à¨ ਸ਼ਿਸ਼਼à©à¨¯à¨¤à©à¨µà¨¾à¨¤à© 58 ਪà©à¨²à¨¾à¨¤à¨¸à©à¨¯ ਸਮà©à¨ªà©° à¨à¨¤à©à¨µà¨¾ ਯà©à¨¶à©à¨ à¨à¨¾à¨¯à©° ਯਯਾà¨à©, ਤà©à¨¨ ਪà©à¨²à¨¾à¨¤à¨ à¨à¨¾à¨¯à©° ਦਾਤà©à¨®à© à¨à¨¦à¨¿à¨¦à©à¨¶| 59 ਯà©à¨¶à¨¼à¨«à© ਤਤà©à¨à¨¾à¨¯à©° ਨà©à¨¤à©à¨µà¨¾ ਸ਼à©à¨à¨¿à¨µà¨¸à©à¨¤à©à¨°à©à¨£à¨¾à©±à¨à¨¾à¨¦à©à¨¯ 60 ਸà©à¨µà¨¾à¨°à©à¨¥à©° ਸ਼à©à¨²à© ਯਤ੠ਸ਼à©à¨®à¨¶à¨¾à¨¨à©° à¨à¨à¨¾à¨¨, ਤਨà©à¨®à¨§à©à¨¯à© ਤਤà©à¨à¨¾à¨¯à©° ਨਿਧਾਯ ਤਸà©à¨¯ ਦà©à¨µà¨¾à¨°à¨¿ ਵà©à¨°à©Ê¼à¨¹à¨¤à©à¨ªà¨¾à¨¶à¨¼à¨¾à¨£à©° ਦਦà©| 61 à¨à¨¿à¨¨à©à¨¤à© ਮà¨à©à¨¦à¨²à©à¨¨à© ਮਰਿਯਮ੠à¨à¨¨à©à¨¯à¨®à¨°à¨¿à¨¯à¨®à© à¨à¨¤à© ਸà©à¨¤à©à¨°à¨¿à¨¯à© ਤਤà©à¨° ਸ਼à©à¨®à¨¶à¨¾à¨¨à¨¸à©°à¨®à©à¨ à¨à¨ªà¨µà¨¿à¨µà¨¿à¨¶à¨¤à©à¨| 62 ਤਦਨਨà©à¨¤à¨°à©° ਨਿਸà©à¨¤à¨¾à¨°à©à¨¤à©à¨¸à¨µà¨¸à©à¨¯à¨¾à¨¯à©à¨à¨¨à¨¦à¨¿à¨¨à¨¾à¨¤à© ਪਰà©(à¨)ਹਨਿ ਪà©à¨°à¨§à¨¾à¨¨à¨¯à¨¾à¨à¨à¨¾à¨ ਫਿਰà©à¨¶à¨¿à¨¨à¨¶à©à¨ ਮਿਲਿਤà©à¨µà¨¾ ਪà©à¨²à¨¾à¨¤à¨®à©à¨ªà¨¾à¨à¨¤à©à¨¯à¨¾à¨à¨¥à¨¯à¨¨à©, 63 ਹ੠ਮਹà©à©±à¨ ਸ ਪà©à¨°à¨¤à¨¾à¨°à¨à© à¨à©à¨µà¨¨ à¨à¨à¨¥à¨¯à¨¤à©, ਦਿਨਤà©à¨°à¨¯à¨¾à¨¤à© ਪਰੰ ਸ਼à©à¨®à¨¶à¨¾à¨¨à¨¾à¨¦à©à©±à¨¥à¨¾à¨¸à©à¨¯à¨¾à¨®à¨¿ ਤਦà©à¨µà¨¾à¨à©à¨¯à©° ਸà©à¨®à¨°à¨¾à¨®à© ਵਯੰ; 64 ਤਸà©à¨®à¨¾à¨¤à© ਤà©à¨°à©Ê¼à¨¤à©à¨¯à¨¦à¨¿à¨¨à©° ਯਾਵਤ੠ਤਤ੠ਸ਼à©à¨®à¨¶à¨¾à¨¨à©° ਰà¨à©à¨¶à¨¼à¨¿à¨¤à©à¨®à¨¾à¨¦à¨¿à¨¶à¨¤à©, ਨà©à¨à©à¨¤à© ਤੱà¨à¨¿à¨¶à¨¼à©à¨¯à¨¾ ਯਾਮਿਨà©à¨¯à¨¾à¨®à¨¾à¨à¨¤à©à¨¯ ਤੰ ਹà©à¨°à©Ê¼à¨¤à©à¨µà¨¾ ਲà©à¨à¨¾à¨¨à© ਵਦਿਸ਼਼à©à¨¯à¨¨à©à¨¤à¨¿, ਸ ਸ਼à©à¨®à¨¶à¨¾à¨¨à¨¾à¨¦à©à¨¦à¨¤à¨¿à¨¶à¨¼à©à¨ à¨¤à©, ਤਥਾ ਸਤਿ ਪà©à¨°à¨¥à¨®à¨­à©à¨°à¨¾à¨¨à©à¨¤à©à¨ ਸ਼à©à¨¶à¨¼à©à¨¯à¨­à©à¨°à¨¾à¨¨à©à¨¤à¨¿ ਰà©à¨®à¨¹à¨¤à© ਭਵਿਸ਼਼à©à¨¯à¨¤à¨¿| 65 ਤਦਾ ਪà©à¨²à¨¾à¨¤ à¨à¨µà¨¾à¨¦à©à¨¤à©, ਯà©à¨¶à¨¼à©à¨®à¨¾à¨à©° ਸਮà©à¨ªà© ਰà¨à©à¨¶à¨¼à¨¿à¨à¨£ à¨à¨¸à©à¨¤à©, ਯà©à¨¯à©° à¨à¨¤à©à¨µà¨¾ ਯਥਾ ਸਾਧà©à¨¯à©° ਰà¨à©à¨¶à¨¼à¨¯à¨¤| 66 ਤਤਸà©à¨¤à© à¨à¨¤à©à¨µà¨¾ ਤੱਦà©à¤¾à¨°à¨ªà¨¾à¨¶à¨¼à¨¾à¨£à©° ਮà©à¨¦à©à¨°à¨¾à¨à©à¨à¨¿à¨¤à©° à¨à©à¨°à©Ê¼à¨¤à©à¨µà¨¾ ਰà¨à©à¨¶à¨¼à¨¿à¨à¨£à©° ਨਿਯà©à¨à©à¨¯ ਸ਼à©à¨®à¨¶à¨¾à¨¨à©° ਰà¨à©à¨¶à¨¼à¨¯à¨¾à¨®à¨¾à¨¸à©à¨|