Lucas 10
WBT1 Tsa yaha̱ can tan nacatsi̱ Jutu Mañi yo Jesús tsi inga uñi xico utsi ca ra naha. Tan jacuhu̱n ra tsi ra naha tandɨhɨ ñi ñuu, uvi uvi ra cuahan tsa iin nu cuahán ra nu cua cuhun ra Jesús. 2 Tan catyà ra tsihin ra naha: âTumaa iin itu cahnu xaan, tacan cuvà tyiñu jahá yu. Maa tyin cumañi xaan musu. Yacan cuenda nda̱can ndo tsi Nyoo na jaquitsi ca ra musu, tyin jatyinyee ra naha tsi ndo cahan ndo tuhun Nyoo tsihin nyɨvɨ. 3 Tan cu̱aahan ndo tan nye̱he ndo tyin cua jacuhun yu tsi ndo tumaa mbee mahñu lobo tsa cuvà quɨtɨ xaan. Tyin lobo tuhvá tɨ tsahñà tsi mbee. Tan tacan tucu cua cuñi nyɨvɨ cahñi ñi tsi ndo. 4 Tan ña cua cuiso ndo ndi marali tan ndi nu yɨhɨ xuhun ndo, tan ndi inga pari nditsan ndo ña cuiso ndo. Ja̱numi ndo. Tun taahán ndo nyɨvɨ ityi cuahán ndo cu̱hva ndo nacumi tsi ñi tan ña cucuɨñɨ ndo natuhun ndo tsihin ñi. 5 Cuhva tsa quɨhvɨ ndo tsitsi vehe iin nyɨvɨ, ca̱han ndo tsihin ñi. Tan ca̱tyi ndo, na coo tsa vaha añima ñi. 6 Tan tacan tucu tatun iyó nyɨvɨ vaha iñi vehe ican, cua ndoo tsa vaha can tsihin ñi. Maa tyin tatun yoñi ñi vaha añima, ña cua ndoo tsa vaha tsihin ñi. 7 Tan ndo̱o ndo juvin ñi maa vehe ican. Tatun tsahá ñi tsa catsi ndo, ca̱tsi ndo. Tatun tsahá ñi tsa coho ndo, co̱ho ndo itsi. Tyin ra jahá tyiñu, iyó ndatu tsi ra tsa catsi ra tsa jahá canaa ra. Iin ñi maa vehe ican cuyucu ndo nda cuanda tsa tsaa quɨvɨ tsa cuhun ndo inga ñuu. 8 Tan nu tsaa ndo iin ñuu tan vaha cahan ñi tsihin ndo, ca̱tsi ndo tandɨhɨ tsa cuhva ñi catsi ndo. 9 Tan ja̱nduvaha ndo tsi ñi cuuhvà ñuu ican. Tan ca̱tyi ndo tsihin ñi: “Tsa nyanaá yatyin Nyoo, ra cuñà quɨhvɨ añima ndo cundaca ñaha ra tsi ndo." 10 Maa tyin tatun tsaa ndo iin ñuu tan ña cuñà nyɨvɨ tyaa soho ñi tsa caahán ndo, qu̱ita ndo ityi cahnu. Tan ca̱tyi ndo tsihin ñi: 11 “Nda cuanda nyaca ñuhu ñuu ndo tsa iñà tsaha ndi, tan cua naquɨsɨ ndi. Tyin cuñà tsi catyi tyin cuatyi ndo ndoó can sɨquɨ ndo. Tyin Nyoo nyanaá yatyin ra tsihin ndo tan ña tyaá soho ndo tsa caahán ra nácaa cuñà tsi tsa cundaca ñaha ra tsi ndo.” Tacan ca̱tyi ndo tsihin ñi âcatyà ra Jesús tsihin ra tsa uñi xico utsi can naha ra. 12 Tan catyà tucu ra tsihin ra naha: âQuɨvɨ cua tatsi tuñi Nyoo tsi nyɨvɨ, yaha ca cuhva cua nyehe nyɨvɨ ñuu ican tundoho tan ñavin ca nyɨvɨ tsicoo̱ taha̱n tsanaha ñuu Sodoma, âcatyà ra Jesús. 13 Tan catyà ra Jesús: â¡Ndahvi nyooho, nyɨvɨ ñuu Corazin! Tan ¡ndahvi nyooho nyɨvɨ ñuu Betsaida! Tyin nyehé ndo tsa iyo javahá yu, tan ña cuñà ndo nasamá ndo cuhva iyó ndo. Maa tyin nyɨvɨ ñuu Tiro tan ñuu Sidón nduve tsa nyehe̱ ñi. Maa tyin tun tsatyin nyehe̱ ñi tsa nyehé nyooho vityin, numi xaan cua cunditsi ñi jahma tucuiihya iñi tan cunyecu ñi nu nyaa: tsa ndu uvi iñi ñi cuatyi ñi cuvà can. 14 Yacan cuenda, nyooho nyɨvɨ ñuu Corazin tsihin ñuu Betsaida, ñihi ca cua tatsi tuñi Nyoo tsi ndo tan ñavin ca nyɨvɨ ñuu Tiro tan nyɨvɨ ñuu Sidón can. 15 Tan nyooho nyɨvɨ ñuu Capernaum, cuñà maa ndo tyin cundaa ndo nda cuanda andɨvɨ. Maa tyin cua nuu ndo nda cuanda nu yucú ndɨyɨ anyaya, tyin ña tyaá yahvi ndo tuhun Nyoo âcatyà ra Jesús. 16 Tan catyà ra tsihin tsa uñi xico utsi taahan ra can naha ra: âNyɨvɨ tsa tyaá soho tsa caahán nyooho, tsa caahán yuhu tyaá soho ñi. Tan nyɨvɨ ña tyaá soho tsa caahán nyooho, tsa caahán yuhu ña tyaá yahvi ñi. Tan ñi ña tyaá yahvi tsa caahán yuhu, tsa caahán ra tsa jaquitsi̱ tsi yu, ña tyaá yahvi ñi âcatyà ra Jesús tsihin ra naha. 17 Ihya cuvà nu tsaa̱ nyico tsa uñi xico utsi ra tsa tsaha̱n tsicaha̱n tuhun Nyoo tsihin nyɨvɨ. Tan sɨɨ xaan cuñà ra naha. Tan catyà ra naha tsihin ra Jesús: âJutu Mañi nyuhu, nda cuanda nu tatyi ña vaha tan tyaá yahvi nahnu tsa caha̱n ndi tsihin sɨvɨ un âcatyà ra naha. 18 Tacan tan catyà ra Jesús tsihin ra naha: âTacan tyin yuhu nyehe̱ yu andɨvɨ nu canacava̱ nu ña vaha, nu nañà Satanás. Tumaa cañà iin tatsa savi, tacan canacava̱ nu. 19 Tan maa yuhu, tsaha̱ tunyee iñi tsi ndo tyin cuvà cañi tahan ndo tsihin nu ña vaha. Tan cuvà cuañi ndo tsata coo tan tujuhma, tan nduve tsa cua jaha tɨ naha tɨ tsi ndo. 20 Maa tyin ña cusɨɨ xaan iñi ndo tyin cuvà tava ndo tatyi ña vaha ican. Cusɨɨ ca iñi ndo tyin nyaá sɨvɨ ndo nu libru Nyoo nda gloria âcatyà ra Jesús tsihin ra naha. 21 Tacan tan sɨɨ xaan cuñà ra Jesús jahá Tatyi Ii Nyoo, tan catyà ra: âJacahnú yu tsi un, Jutu yu, tyin yooho cuvà ra ndacá ñaha andɨvɨ tan nu ñuhu ñayɨvɨ ihya. Tyin maa un janahá un tuhun maa un tsi nyɨvɨ ndaahvi ihya. Tan ña janahá un tsi un tsi ra tsitó tan ra nyityi. Tacan cuvà tsi Jutu yu tyin tacan cuñà maa un âcatyà ra Jesús. 22 Tan catyà ra Jesús tsihin tandɨhɨ ra naha: âTandɨhɨ maa tsaha̱ Jutu yu tsi yu. Yoñi tsitó tsi yu, intuhun ñi maa Jutu yu tsitó tsi yu. Tan yoñi tsitó yóo ra cuvà Sehe Nyoo, intuhun ñi maa Jutu ra tsitó tsi ra. Tan yoñi tsitó yóo ra cuvà Nyoo Jutu, intuhun ñi Sehe ra tsitó tsi ra. Tan coto tucu nyɨvɨ tsa cuñà Sehe Nyoo jacoto ra tsi ñi âcatyà ra Jesús. 23 Tacan tan nanyehe̱ ra nu nyecú ra tsicá tsihin ra. Tan caahán xeehe ra tsihin ra naha: âSɨɨ xaan cuñà nyooho tan nyɨvɨ tsa iyó vityin tyin nyehé ndo tsa javahá yu. 24 Tyin cuaha xaan rey tan ra cuvà ndusu yuhu Nyoo taha̱n tsanaha, cuñi̱ ra naha nyehe ra naha tsa nyehé nyooho vityin. Maa tyin ña nyehe̱ ra naha. Tan cuñi̱ ra naha tyaa soho ra naha tsa tsiñà nyooho vityin. Maa tyin ña tsiñi̱ ra naha âcatyà ra Jesús tsihin ra tsa tsicá tsihin ra. 25 Tacan tan tsaa̱ iin ra maestro cuenda ley vehe ñuhu. Tan quitsaha̱ tsicá tuhun ra tsi ra Jesús, tyin nducú cuhva ra tsi ra. Tan catyà ra: âMaestro, ¿nácaa cua javaha yu tan cuhun yu coo yu ñayɨvɨ nyito tsa ña cua naa maa? 26 Tacan tan nacaha̱n ra Jesús, tan catyà ra tsihin ra: â¿Náa catyà nu ley? ¿Nacaa catyà tsa cahvi̱ un? 27 Tacan tan nacaha̱n ra maestro cuenda ley ican tan catyà ra: âCatyà ley tyin cu̱ñi yo tsi Nyoo tsihin tanɨɨ añima yo tan tsihin tandɨhɨ cuhva tsicá iñi yo, tan tsihin tandɨhɨ tunyee iñi tsa iyó tsi yo, tan tsihin tandɨhɨ tsa tsiñi tuñi tsa iyó tsi yo. Tan cu̱ñi yo tsi nyɨvɨ tumaa tsa cuñà yo tsi maa yo. Tacan catyà ley âcatyà ra ican. 28 Tacan tan catyà ra Jesús tsihin ra: âNditsa tsa caahán un. Tacan ja̱vaha un tan coo un ñayɨvɨ nyito tsa ña cua naa maa âcatyà ra Jesús. 29 Maa tyin ra maestro cuenda ley can cuñà ra cuvi ra ra vaha nuu ra Jesús, tan catyà ra tsihin ra: â¿Tan yóo nyɨvɨ cuñi yu? âcatyà ra. 30 Tacan tan nacaha̱n ra Jesús, tan catyà ra: âIin ra quee̱ ñuu Jerusalén cuahán ra nda ñuu Jericó. Tan taha̱n ra tsi nu ñasuhu nahnu. Tan suhu̱ nahnu tandɨhɨ maa tsa nyisó ra, nda cuanda jahma ra. Tan cañi̱ nahnu tsi ra nda cuanda tsaqui̱n taxin ña nahnu tsi ra. Tan nacoo̱ ihñi nahnu tsi ra ican. 31 Tacan tan yaha̱ iin ra cuvà jutu ityi can. Maa tyin tsa nyehe̱ ra tsi ra canyià ican, ndasava ñi yaha̱ tsiyo ra. 32 Tacan tan yaha̱ tucu iin ra yɨhÉ¨Ì cuenda vehe ñuhu, ra cuvà tata ra LevÃ. Maa tyin tsa nyehe̱ ra tsi ra canyià ican, juvin ñi ndasava yaha̱ ra. 33 Tacan tucu iin ra Samaria yaha̱ ra juvin ñi ityi can. Tan nyehe̱ ra tsi ra canyià ican, tan quitsi̱ tsa ndaahvi cuñà ra nyehé ra tsi ra. 34 Tan natuhva̱ ra nu canyià ra, tan quitsaha̱ tyaá ra numeri tsi ra, tyihi̱ ra acetye tsihin vinu nu uhvi can. Tan tyaa̱ ra iin jahma vita nu uhvi can. Yaha̱ can tan jandaa̱ ra tsi ra tsata burru jana ra, tan quihi̱n ra tsi ra, cuahán tsihin ra nu nyaá iin vehe. Tan jaha̱ cuenda ra tsi ra. 35 Tan tsa inga quɨvɨ tsa cuñà cuhun ra Samaria. Tan tava̱ ra uvi taahan xuhun. Tan tsaha̱ ra tsi ra jatsii vehe can. Tan catyà ra tsihin ra: “Ja̱ha cuenda vaha tsi ra ihya. Tan cu̱hva tsa catsi ra. Tan ja̱ta un numeri tsi ra na nduvaha ñi ra. Tatun cuñà ca tsi xuhun, tyahvi maa yu tsi un tsa quitsi nyico yu”, catyà ra. Tacan tan cuahán ra âcatyà ra Jesús. 36 Nu ndɨhɨ̱ nacatyi̱ tuhun ra Jesús, tan nducu̱ tuhun ra tsi ra maestro can, tan catyà ra: âVaha. ¿Tsa uñi taahan ra naha, tan ndáa ra cuvà ra vaha iñi tsi ra ndaahvi tsa tsinyaa̱ ndaha nu ñasuhu nahnu? âcatyà ra Jesús. 37 Tacan tan catyà ra maestro ican: âRa tsa cundaahvi̱ iñi tsi ra âcatyà ra. Tacan tan catyà ra Jesús: âCu̱aahan tan i̱ca tucu yooho tacan tsihin nyɨvɨ tsa nyehé tundoho âcatyà ra. 38 Tan quihi̱n ra Jesús ityi cuahán ra. Tan tsaa̱ ra iin ñuu. Tan ican iyó iin ñaha tsa nañà Marta. Tan tsaa̱ ra vehe ña. Tan tsaha̱ ña quɨhvɨ ra tsitsi vehe ña. 39 Tan ña Marta, iyó iin tahan ña nañà MarÃa. Tan ña MarÃa tsicunyaa̱ ña yatyin ñi tsaha ra Jesús, tyin tyaa soho ña tsa caahán ra. 40 Tan ña Marta cuaha xaan tyiñu javahá ña. Tan tsaa̱ ña nu nyaá ra Jesús, tan catyà ña tsihin ra: âYooho tata. ¿A ña tsicá iñi yooho tyin ña tahan yu nacoo̱ ña tsi intuhun ñi maa yu tsihin tyiñu ihya? Ca̱han tsihin ña na jatyinyee ña tsi yu âcatyà ña tsihin ra. 41 Maa tyin ra Jesús catyà ra tsihin ña: âMarta, Marta, tsicá xaan iñi un tan tuñu xaan cuñà un tsihin tyiñu can. 42 Maa tyin iyó intuhun tsa ñiñi ca taahán tsi caca iñi yo. Tan ña MarÃa ihya nacatsi̱ ña tyiñu vaha ca javahá ña. Tan yoñi cuvà quinyaa can tsi ña âcatyà ra Jesús tsihin ña Marta.
